Patlıcan

Patlıcanın faydaları nelerdir?

Patlıcan Nedir? Neye İyi Gelir?

Koyu morumsu siyah rengi, etli ve büyük gövdesi ile patlıcan Türk Mutfağı’nın önemli sebzelerinden biridir. Mutfak kullanımlarında sebze olarak kabul edilir ancak botanik açıdan bir meyvedir. Dünyanın çoğu bölgesinde yetiştirilse de ana vatanının Hindistan olduğu kabul edilmektedir. Çeşitleri çok olan bir sebzedir, dünya üzerinde İtalyan patlıcanından, Tayland patlıcanına kadar türevlerini bulmak mümkündür. Bu patlıcanların fiziksel özellikleri de oldukça farklı olabilir. Bazılar küçük ve yumurta biçiminde iken, mesela toga patlıcanı, yeşil şeritleri olan turuncu bir sebzedir.

Bilinenlere göre patlıcan Avrupa’da ilk kez 14.yy’da görülmeye başlanmış ve Amerika’ya ise ancak 18.yy’da ulaşabilmiştir.


Dışarıdan patlıcan alırken patlıcanın diri olması ve çok büyük olmaması önemlidir. Genel olarak patlıcanlar ne kadar büyükse acılığı ve tohum sayısı o kadar daha fazladır. Her ne kadar pişmiş olarak tüketimi yaygın olsa da bazı kültürlerde çiğ olarak tüketimi de bulunur. En sağlıklı tüketme yöntemi ızgarada pişirilmiş halidir.

Patlıcanın Sağlığa Faydaları Nelerdir?

Patlıcanlar herhangi bir besinden yüksek miktarlarda içermez ancak çok geniş bir yelpazede çok sayıda besin, vitamin ve mineral barındırırlar. Harika oranlarda lif, folat, potasyum, manganez, C, K ve B6 vitaminleri, fosfor, bakır, tiamin, niasin, magnezyum ve pantotenik asit içerirler. Bilimsel araştırmalar patlıcanın çok sayıda faydası olduğunu ortaya koymaktadır ayrıca geleneksel olarak yapraklarından ve kökünden elde edilen patlıcan suyu ile astım, cilt hastalıkları, mide sorunları, romatizma, iltihaplanma, ayak ağrısı, öksürük, anoreksi, diş ağrısı gibi hastalıklar tedavi edilmeye çalışılmıştır. Günümüz bilim adamları patlıcan çeşitlerinde çok sayıda antioksidan fenolikler bulmuştur. Patlıcan bu maddeler sayesinde kanser ve kalp rahatsızlıklarını önleyebilir ve en güçlü, zararlı radikal etkisizleştiricilerden biridir. Patlıcanın biraz acı olmasının sebebi de bu maddelerdir.

  • Kansere Karşı Savaşır. (1)
  • Kemik Sağlığını Artırır. (2)
  • Beyne İyi Gelir, Beyin Fonksiyonlarını Artırır. 
  • Kalp sağlığını artırır. (3)
  • Kansızlığa (Anemi) İyi Gelir.
  • Zayıflamaya yardımcı olur.
  • Sindirime iyi gelir.
  • Diyabeti kontrol eder, diyabet hastaları için güvenlidir.
  • Hamileler için faydalıdır. Bebek sağlığına iyi gelir, doğum kusurlarını önler.
  • Cilde ve saçlara iyi gelir.

Yapılan bilimsel araştırmaların birinde patlıcanın kabuğunda bulunan nasunin adındaki antosiyanin fitobesinlerinin serbest radikalleri ortadan kaldırarak beyin hücre membranlarındaki lipidleri koruduğunu ortaya koymuştur.

Patlıcan bitkilerin patlıcangiller ailesindendir ve bu ailenin içinde domates, patates, acı biber, kırmızı biber gibi türler bulunur. Çok sayıda beslenme uzmanı çok sık patlıcan tüketilmesinin sağlık sorunlarına yol açabileceğini söylemektedir. Aslında eski Akdeniz Uygarlıkları’nda yaşayan insanlar patlıcan için “mad apple” yani “deli elma” takma ismini kullanmışlar ve bir ay boyunca her gün patlıcan yemenin deliliğe sebep olacağına inanmışlardır.


Kısaca haberdar etmek gerekirse, geçtiğimiz yıllarda, 2012’de ilginç bir gelişme yaşanmıştır. Hindistan’ın ilgili kurumu dünyanın genetik olarak değiştirilmiş bitkiler konusunda lider firması Monsanto’yu yerli patlıcanların genetiğini değiştirme girişimleri sebebiyle dava etmiştir.

Palıcanın Yan Etkileri / Zararları

  • Kızartılarak pişirilen patlıcan yüksek miktarda yağ emer ve kilo ve kalp sağlığı sorunlarına yol açabilir. Ancak fırında pişen patlıcan besin değerini korur ve çok daha sağlıklıdır.
  • Aşırı miktarlarda tüketmek zararlıdır. Patlıcanda bulunan nasunin adı verilen fitokimyasal demir ile bağlanarak hücrelerden demiri çekebilir. İçerdiği oksalatlar böbrek taşı yapabilir.
  • Yüksek miktarlarda tüketilirse alerjik reaksiyonlara sebep olabilir.

Patlıcan Besin Değerleri

Patlıcan100 gr-çiğ
Miktar% Günlük İhtiyaç
Kalori24
Yağdan Gelen Kalori2
Toplam Yağ0 g%0
Doymuş Yağ0 g%0
Trans Yağ
Kolesterol0 mg%0
Sodyum2 mg%0
Toplam Karbonhidrat6 g
Diyet Lifi4 g%2
Şeker2 g
Protein1 g
A Vitamini%1
C Vitamini%4
Kalsiyum%31
Demir%1

*Bu değerler 2000 kalorilik bir günlük diyet için geçerlidir. Kalori ihtiyacınız yaşam tarzınıza göre daha az veya fazla olabilir.

Patlıcan Hakkında Yapılan Bilimsel Araştırmalar

Patlıcan, patates ve domates test edilmiş ve insanda kolon ve karaciğer kanserlerinde tümörleri küçültücü etkileri olduğu bulunmuştur. (4) Bir diğer araştırma da patlıcan özünün insanda fibrosarkomu önleyici etkisi olduğu ortaya çıkarılmıştır. Patlıcanda bulunan delfinidin doğal bileşiğinin fibrokarsinom salgılarının sağlıklı hücreleri yok ederek işgal etmesini önlediği bulunmuştur. (5)


Kaynaklar / Referanslar

Kaynaklar ve Referanslar İçin Tıklayın
  • http://www.sheknows.com/food-and-recipes/articles/3861/how-nutritious-is-eggplant
  • http://nutritiondata.self.com/facts/vegetables-and-vegetable-products/2443/2
  • (1) http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0300483X0000202X
  • (2) http://link.springer.com/article/10.1007/s00223-012-9608-3
  • (3) http://en.cnki.com.cn/Article_en/CJFDTOTAL-CJSC201108002.htm
  • (4) http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/15137822 Glycoalkaloids and metabolites inhibit the growth of human colon (HT29) and liver (HepG2) cancer cells, Oct. 2012
  • (5) http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9581517 Inhibitory effect of delphinidin from Solanum melongena on human fibrosarcoma HT-1080 invasiveness in vitro, Oct. 2012

Yazıyı Puanlayın
[Toplam Oy: 2 Ortalama Puan: 3]

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.